ⓘ Free online encyclopedia. Did you know? page 155



                                               

باد صد و بیست روزه

باد ۱۲۰ روزه یا باد ۱۲۰ روزه سیستان، نوعی باد است که از اواخر اردیبهشت تا پایان شهریور در منطقه سیستان می‌وزد. مدت وزش این باد معمولاً ۱۲۰ تا ۱۳۰ روز می‌باشد و گاهی حتی تا ۱۷۰ روز هم طول می‌کشد. این باد باعث فرسایش خاک در منطقه سیستان می‌شود.

                                               

بانر

بانر ابری است که در روی جبهه پشت به باد کوهی یا در روی قله تپه‌ای تشکیل می‌شود، هوایی که بر اثر وجود مانع کوهستانی مجبور به صعود شده باعث می‌شود که بخارآب موجود در هوا متراکم شده و تشکیل ابر مربوط را بدهد.

                                               

بایر

خشک یا بایر ویژگی سرزمین و منطقه‌ای است که بر اثر نبود آب یا کمبود بارندگی امکان حیات گیاهی و جانوری در آن از بین رفته‌باشد. این اصطلاح معمولاً به آب‌وهوا یا به ناحیه‌ای اطلاق می‌شود که متوسط سالیانه باران آن کمتر از ۲۵۰ میلی‌متر باشد. بیشتر مساح ...

                                               

بایو

بایو خلیج کوچک مردابی یا انشعاب رودخانه یا دریاچه‌است که در منطقه‌ای مسطحی به وجود می‌آید، بایوها به علت سیلاب‌ها، چکه رودخانه و فقدان زه کشی، مردابی باقی می‌مانند.

                                               

بدبوم

بَدبوم یا بدلند به نواحی مرتفع خشکی که بر اثر باران‌های سنگین اتفاقی به دره‌های تنگ عمیق بریده شده است و ریزش‌های جوی معمولی ناحیه به اندازه‌ای نیست که حافظ پوششی کافی از علف یا سایر گیاهان باشد. چنین ناحیه‌ای برای کشاورزی یا زمین چراگاهی تقریباً ...

                                               

بغاز

                                               

بوکاژ

                                               

بیوت

تختال یا بیوت تپه‌ای با سطح فوقانی مسطح است. تختال زمانی تشکیل می‌شود که لایه‌ای از سنگ سخت در روی لایه‌های سست تر قرار گرفته و آنها را از سایش و فرسایش محافظت می‌کند تختال شبیه به تخت‌تپه ولی از آن کوچکتر است.

                                               

پستاب

پس‌تاب تابش یا درخششی است که گاه گاهی در آسمان نواحی کوهستانی بعد از غروب خورشید مشاهده می‌شود این پدیده زمانی آغاز می‌شود که خورشید ۳ یا ۴ درجه زیر افق قرار دارد.

                                               

پسروی دریا

                                               

پس‌کرانه

پَس‌کرانه به زمینهای واقع در پشت بندرگاه‌ها گفته می‌شود که نقش پشتیبانی و تأمین و رساندن کالاهای صادراتی به بندرگاه و پخش و جذب کالاهای وارداتی از بندر را عهده‌دار باشند. این شهرها و زمین‌ها بوسیله سیسیتم‌های حمل و نقل نظیر جاده، ریل، آبراه داخلی ...

                                               

تنگه (خشکی)

                                               

تنگه ارغوان

تنگه ارغوان در سه کیلومتری شمال شرقی شهر ایلام در مسیر تنگه قوچعلی قرار دارد و یکی از مناطق جنگلی و تفریحی این شهر محسوب می شود. دلیل نام گذاری این منطقه وجود درختان پرشمار ارغوان است.

                                               

تیغه (زمین‌شناسی)

تیغه یا هوگ‌بک به رشته طویل و باریکی گفته می‌شود که نتیجه فرسایش نامساوی در لایه‌های با جنس متفاوت است و تفاوت آن با کواستا در آن است که دارای دو دامنه پرشیب است، در حالی که کواستا یک دامنه پرشیب و یک دامنه ملایم دارد.

                                               

جبهه سرد

جبهه سرد خط مرزی در سطح زمین بین یک توده هوای سرد در حال پیشروی و یک توده هوای گرم که در زیر آن هوای سرد به مانند یک گوه فشار می‌آورد، می‌باشد. سطح جبهه‌ای در زاویه شیبدارتری نسبت به مورد جبهه گرم بالا می‌آید عبور یک جبهه سرد از مکانی معمولاً با ...

                                               

جغرافیای دیرینه

جغرافیای دیرینه یا دیرین‌جغرافیا مطالعه تاریخی موضوعات جغرافیا به‌ویژه چشم‌اندازهای طبیعی است. جغرافیای دیرینه مطالعه محیط‌های انسانی یا فرهنگی را نیز در بر می‌گیرد. اگر تمرکز جغرافیای دیرینه به‌طور ویژه بر مطالعه زمین‌چهر‌ها باشد، از اصطلاح زمین ...

                                               

چین (زمین‌شناسی)

چین در زمین‌شناسی خمیدگی در طبقات سنگ است که به علت حرکات پوسته زمین ایجاد می‌گردد. اگر میزان فشار وارده به لایه‌های رسوبی کم باشد، لایه‌های رسوبی به صورت قوس‌ها و افتادگی‌هایی در می‌آید که به آن‌ها تاقدیس و ناودیس می‌گویند. در صورتی که فشارهای و ...

                                               

خاک رسی

                                               

خاک منجمد

به زمین دائم یخ‌بسته و لایه همیشه‌منجمد خاک که معمولاً در نواحی قطبی و نیمه‌قطبی یافت می‌شود، خاک مُنجَمد گفته می‌شود. بنا بر تعریفی دقیق‌تر، اگر خاک ناحیه‌ای برای دو سال یا بیشتر به حالت یخ‌بسته بماند به آن خاک منجمد می‌گویند. به‌جز مناطق قطبی، ...

                                               

خاک‌شناسی

خاک‌شناسی یا پدولوژی یکی از شاخه‌های علوم خاک است که خاک را به عنوان ترکیب طبیعی بسیار پیچیده، که از هوازدگی فیزیکی و بیوشیمیایی به‌وجود آمده مورد بررسی قرار می‌دهد، همچنین علم پدولوژی به شناسایی، طبقه‌بندی و ارزیابی انواع خاک‌ها می‌پردازد. خاک‌ش ...

                                               

خشکی

                                               

خشکی‌زایی

حرکت‌های خشکی‌زایی به آن دسته از حرکات پوسته زمین گفته می‌شود که مدت زمان تاثیرشان زیاد و شدت آن‌ها کم است. در این حرکات قسمتی از پوسته زمین به‌طور آرام در مدت فوق‌العاده طولانی به‌طور قائم پایین یا بالا می‌رود. از جمله این حرکات بالا رفتن قسمت‌ه ...

                                               

خط‌الرأس

خط الرأس یا میان‌آب یا آب پخشان به خط اصلی یا بلندترین یال واسط دو قله گفته می‌شود. خط‌الرأس محل برخورد دو دامنه در بالاست که محل تقسیم آب باران است. خط الرأس یک چین خطی فرضی است و بالاترین نقاط یک چین را به‌هم وصل می‌کند. خط الرأس همیشه رأس مشخص ...

                                               

دبلیوای‌ای‌پی

ویپ ، نرم افزاری است پرکاربرد در حوزه مدیریت منابع و مصارف آب. تخصیص منابع محدود آب، نگرانی‌هایی را در مورد مدیریت تقاضا، کیفیت آب، محیط زیست، منابع زیرزمینی و. به وجود آورده‌است. همچنین مدل‌های شبیه‌سازی همواره برای بررسی طیف گسترده‌ای از این گز ...

                                               

درجه (شیب)

درجه ، که به صورت شیب و زاویه و بالارفتگی نیز یاد می‌شود، به انحنای یک سطح شیب‌دار نسبت به افق مطلق گفته می‌شود. چنین چیزی نوع ویژه‌ای از گرادیان در حسابان است که در آن صفر، نشان دهندهٔ میزان گرانش است. از درجه برای نشان دادن شیب پدیده‌های فیزیکی ...

                                               

درخت‌گاه‌شماری

مطالعه و تحلیل حلقه‌های رشد سالانهٔ درختان و استفاده از آن‌ها برای تعیین تغییرات اقلیمی در دوره‌های گذشته و تحقیقات باستان‌شناختی را درخت‌گاه‌شماری یا تحلیل حلقهٔ درخت می‌گویند. این روش، روشی برای دوران‌شناسی و مطالعه قدمت محیط از روی حلقه‌های شک ...

                                               

دره نعل اسبی

دره نعل اسبی دره‌ای که در مقطع به شکل U است، همراه با یک کف نسبتاً مسطح و کناره‌های پرشیب، عموماً به عنوان فراورده فرسایش یخچالی در نظر گرفته شده‌است.

                                               

دشت آبرفتی

دشت آبرفتی قطعه زمینی مسطح محدود به یک رودخانه که در روی آن آبرفت ته‌نشین می‌شود می‌باشد که ممکن است در روی یک دشت سیلابی یا در روی یک دلتا یا در روی یک بادبزن آبرفتی واقع شود.

                                               

دشت ساحلی

دشت ساحلی دشتی که در کنار ساحل دریا قرار می‌گیرد و تا نزدیکترین خشکی مرتفع گسترش می‌یابد دشت ساحلی ممکن است از طریق نهشت مواد سخت به وسیله رودخانه‌ها از طریق برهنه سازی به وسیله دریا یا به وسیله بیرون آمدگی قسمتی از فلات قاره که ناشی از پایین رفت ...

                                               

دشت سیلابی

                                               

دشت کارستی

دشت کارستی یا پولیه به دشت‌های هموار بزرگی گفته می‌شود که در مناطق زمین‌شناختی کارستی یافت می‌شوند و مساحت آنها اغلب از ۵ تا ۲۰۰ کیلومتر مربع می‌رسد. واژه پولیه از زبان‌های اسلاوی گرفته شده و به معنای دشت است، در حالی که این واژه در زبان انگلیسی ...

                                               

دماغه

ایالات متحده آمریکا: دماغه کاناورال دماغه کاد دماغه شاهزاده ولز

                                               

دیرینه‌اقلیم‌شناسی

دیرینه‌اقلیم‌شناسی یا پارین‌کلیماشناسی مطالعه زیست باستانی از طریق سنگواره‌هاست. اقلیم یا اب وهوا وضعیت کلی هوای یک منطقه رانشان می‌دهد که کمتر دستخوش تغییر واقع می‌شود و مستقل از زمان است این نکته در مورد فرایندهای کوتاه مدت صادق است اما در مورد ...

                                               

دیگ جن

دیگ جن سوراخی در نزدیکی ساحل دریا است که در سقفی غاری شکل تشکیل شده و از داخل آن هوا و احتمالاً آب بوسیله کشندی در حال بالا آمدن بوده و غالباً همراه با فشار است.

                                               

دیل (جغرافیا)

دیل یک دره جنگلی کوچک است. دیل‌ها دره‌هایی باز و پهن هستند و عمدتاً در شمال انگلستان و جنوب اسکاتلند و دیگر نقاط اروپایی دیده می‌شوند.

                                               

رانش قاره‌ای

رانش قاره‌ای شامل حرکت قاره‌های زمین بر اساس موقعیت یکدیگر در بستر اقیانوس‌ها است. مسئله پیوستگی قاره‌ها پیش از جدا شدن به حالت امروزی را برای نخستین بار در سال ۱۵۹۶ آبراهام اورتلیوس جغرافی‌دان و نقشه‌نگار فلاندری مطرح کرد. البته این نظریه بعدها ...

                                               

رتبه‌بندی استرالر

رتبه‌بندی استرالر یا رتبه‌بندی هورتون- استرالر روشی برای رتبه‌بندی آبراهه‌ها و رودخانه‌هاست که توسط رابرت هورتون دانشمند علوم خاک آمریکایی و آرتور استرالر استاد علوم زمین دانشگاه کلمبیا بر اساس قدرت شاخه‌های فرعی آن‌ها ارائه شد. استرالر در یک رتب ...

                                               

رسوب‌شناسی

رسوب‌شناسی مطالعهٔ رسوب‌های نوین چون ماسه، گِل، رُس، و درک فرایندهایی که آن‌ها را نهشته می‌کند را دربر می‌گیرد. رسوب‌شناسان درک خود از فرایندهای نوین را برای تفسیر تاریخ زمین‌شناسی با مشاهدهٔ سنگ‌های رسوبی و ساختارهای رسوبی، به کار می‌گیرند. سنگ‌ ...

                                               

رسوب‌گذاری

رسوب‌گذاری فرایندی است که توسط آن مواد سنگ‌ساز نهشته می‌شوند. آب در رودها و یخچال‌های طبیعی و دریاها عامل اصلی انتقال مواد از نقطه‌ای به نقطه دیگر است. همچنین باد هم در مناطق خشک و نیمه‌خشک در جابه‌جایی دانه‌ها اثر کرده و آن‌ها را در نقطه‌ای دیگر ...

                                               

زمین‌جنبایی

زمین‌جنبایی یا دیاستروفیسم یا تحولات زمین به مراحل تشکیل ناهمواری‌ها بر روی پوسته زمین مانند کوه، دره و. گفته می‌شود. در این مراحل چین‌خوردگی‌ها، شکستگی‌ها و گسل‌ها که نتیجه‌ی عدم‌تعادل در سطح زمین هستند، نقشی اساسی بر عهده دارند. قسمتی از حرکات ...

                                               

زمین‌ریخت‌سنجی

زمین‌ریخت‌سنجی ، زمین‌ریخت‌شناسی کَمّی یا ژئومورفومتری دانش تحلیل کمّی سطح زمین است که با استفاده از تکنیک‌های ریاضی، آماری و پردازش تصویر به بررسی و کمی‌سازی ویژگی‌های ریخت‌شناختی، آب‌شناختی، بوم‌شناختی و سایر ویژگی‌های سطح زمین می‌پردازد. اصطلا ...

                                               

ژرفاسنجی

ژرفاسنجی به طور خلاصه به معنی اندازه‌گیری عمق آب یک دریا، دریاچه یا اقیانوس است. به این منظور، امواج الکترومغناطیسی یا صوتی را از یک منبع موج به درون آب می‌فرستند و منتظر بازگشت آن‌ها به بالا پس از برخورد به کف دریا می‌شوند و با توجه به معلوم بود ...

                                               

ژرف‌دره

ژرف‌دَرّه دره‌ای کشیده و عمیق و نسبتاً باریک است با دیواره‌های پرشیب که اغلب رودی در کف آن جریان دارد. از ژرف‌دره‌های ایران می‌توان به تنگه هایقر و ریجاب اشاره کرد.

                                               

ساخت نقشه توپوگرافی

توپوگرافی از نظر لغوی، به معنی پستی و بلندی است. نقشه‌های توپوگرافی به صورت خطوط با ارتفاع مشخص می‌باشند که معمولاً هم به رنگ قهوه‌ای می‌باشند و در این نقشه‌ها تنها خطوط پایه دارای ارتفاع هستند و سایر خطوط به تناوب مشخص می‌باشند.

                                               

سنگ‌کره

سنگ‌سپهر ، سنگ‌کره یا لیتوسفر پوسته‌ای سفت و سخت است. سنگ‌کره خارجی‌ترین لایهٔ سیاره است. سنگ‌کره در زمین، سنگ‌کره شامل پوسته بخشی از گوشته نزدیک به پوسته‌است و در مقیاس‌های زمانی از هزاران سال یا بیشتر دارای رفتار الاستیک بوده‌است. صفحات بشقابی ...

                                               

سنگ‌نگاری

سنگ‌نگاری یا پتروگرافی شاخه‌ای از سنگ‌شناسی است که در آن منشأ سنگ‌ها، به‌ویژه فرایند تشکیل آن‌ها، مورد مطالعۀ علمی قرار می‌گیرد. سنگ‌نگاری بخشی از سنگ‌شناسی است که به توصیف ویژگی‌های سنگ‌های سازندهٔ زمین می‌پردازد و به منشأ و خاستگاه آن‌ها کاری ن ...

                                               

عارضه‌نگاری

عارضه‌نگاری یا توپوگرافی یا جانگاری ، به تحقیق بر روی شکل سطح زمین، ویژگی‌های سیارات، بدن انسان و. به وسیله تصویر برداری یا نقشه‌برداری صورت می‌گیرد. همچنین در این روش علمی شرحی برای تحقیق از سطح مورد نظر و ویژگی‌های آن سطح همراه با توصیف آن در ن ...

                                               

فتوژئولوژی

فتوژئولوژی به فرایندی گفته می‌شود که طی آن عکس‌هایی که توسط هواپیما برداشته شده برای تعیین نوع سنگ‌ها، جهت و امتداد آن‌ها، ساختمان لایه‌های مختلف زمین و سایر اطلاعات زمین‌شناسی مورد استفاده قرار می‌گیرند.

                                               

فلات ایران

فلات ایران با مساحت ۳٬۷۰۰٬۰۰۰ کیلومترمربع، امروزه افزون‌بر ایران کنونی، شامل کشورهای دیگری از جمله ارمنستان، آذربایجان، ترکمنستان، ازبکستان، تاجیکستان، افغانستان و بخش‌هایی از قرقیزستان، پاکستان؛ چین؛ ترکیه؛ سوریه و عراق می‌شود. کشور ایران با مسا ...

                                               

فهرست بلندترین کوه‌های دنیا

The "High Mountain Info" section of the "High Mountain Sports Magazine" 1990–2005 now Climb Magazine "The Maps of Snow Mountains in China" by Mi Desheng Chinese Academy of Science, 1990s مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا. "List of highest mountains". در د ...

Free and no ads
no need to download or install

Pino - logical board game which is based on tactics and strategy. In general this is a remix of chess, checkers and corners. The game develops imagination, concentration, teaches how to solve tasks, plan their own actions and of course to think logically. It does not matter how much pieces you have, the main thing is how they are placement!

online intellectual game →