ⓘ Free online encyclopedia. Did you know? page 326



                                               

خردگرایی

راسیونالیسم یا رایَن‌باوری یا خِرَدگرایی یا عقل‌گرایی یا مکتب اصالت عقل ، به معنی تکیه بر اصول عقلی و منطقی در اندیشه، رفتار و گفتار است. این واژه هنگامی که در ارتباط با اندیشمندانِ نخستینِ قرنِ هفدهم از جمله رنه دکارت، باروخ اسپینوزا، و گوتفرید ...

                                               

فلسفه در سرزمین نبوت

فلسفه در سرزمین نبوت اثر سید حسین نصر سال ۲۰۰۶ میلادی به انگلیسی در آمریکا منتشر و ترجمه فارسی آن به قلم بیت‌الله ندرلو از سوی نشر ترجمان علوم انسانی به فارسی عرضه شده‌است.

                                               

فلسفه رنسانس

فلسفه دوره رنسانس دوره‌ای از تاریخ فلسفه اروپا است در سده‌های ۱۵ و ۱۶ م. بین قرون وسطی و عصرخرد. رنسانس دوره توفیق‌های بزرگی در زمینه فلسفه نبود ولی این دوره کارهایی را صورت داد که مقدمات عظمت قرن هفدهم را فراهم ساخت؛ اصول مشخصه فلسفه دوره رنسانس ...

                                               

فلسفه قرون وسطی

قرون وسطی، نام دوره‌ای است که برای تقسیم‌بندی تاریخ و تاریخ فلسفه استفاده می‌شود. معمولاً قرون وسطی را از پایان امپراتوری روم در قرن پنجم میلادی تا سقوط قسطنطنیه و پایان امپراتوری روم شرقی در ۱۴۵۳در نظر می‌گیرند. در دوران قرون وسطی در جامعه فئودا ...

                                               

فلسفه نوافلاطونی

فلسفه افلاطونی نوین یا نوافلاطونی ، آخرین مکتب فلسفهٔ یونان بود. فلوطین، فیلسوف یونانی، شکل قطعی فلسفهٔ افلاطونی نوین را در قرن سوم میلادی به آن بخشید. فیلسوفان دنیای کهن و همچنین فیلسوفان دوران رنسانس-که امروزه، جزو فلسفه‌دانان "نوافلاطونی" ، طب ...

                                               

مسیحیت و فلسفه یونانی

پدران اولیهٔ کلیسا غیریهودی، یونانی، و رومی بودند. آنان وقتی مصمم شدند ایمان مسیحی را به معاصران خود معرفی کنند، ناگزیر بودند آن را در چارچوب الگوهای فکریِ رایجِ جامعهٔ خودْ بیان کنند، یعنی در چارچوب و مفاهیم فلسفهٔ یونان. در آن دوران، سه مکتب عم ...

                                               

مطالع الانوار

مطالع الانوار پرآوازه‌ترین اثر سراج‌الدین محمود ارموی است. "بخش منطق" یا طرف منطق این کتاب سده‌های آزگار یکی از منابع درس در حوزهٔ فلسفه و اصول بوده‌است و شرح‌های فراوانی بر آن نوشته‌اند: از جمله میر سید شریف جرجانی به نام الحواشی الشریفیه و شمس‌ ...

                                               

برایان مگی

برایان مگی فیلسوف، روزنامه‌نگار، نویسنده، شاعر و سیاستمدار بریتانیایی بود که به دلیل نگارش کتاب‌های همه‌فهم دربارهٔ فلسفه، شناخته می‌شود.

                                               

نظریه صدق‌ساز

نظریهٔ صدق‌ساز ِ "شاخه ای از متافیزیک است که روابط بین آنچه صادق است و آنچه را که وجود دارد کاوش می‌کند." شهود پشت نظریه صدق‌ساز این است که صدق وابسته به وجود است. برای نمونه، گفته می‌شود که تجربه ادراکی یک درخت سبز رنگ صادق است چون واقعاً یک درخ ...

                                               

ادوارد زلر

ادوارد گوتلوب زلّر فیلسوف، خداشناس پروتستانی آلمانی بود. شهرت وی بیشتر به خاطر یونان باستان به‌خصوص فلسفه پیشاسقراطی بود. وی یکی از افراد مطرح در دوره نوکانتی بود.

                                               

پل استراترن

پل استراترن نویسنده و پژوهشگر بریتانیایی‌ست. او مدتی در دانشگاه کینگستون در رشته فلسفه و علوم تدریس می‌کرد. او در لندن زندگی می‌کند.

                                               

مایکل دامت

وی یکی از اعضای بنیان‌گذار کمیته ادغام نژادی آکسفورد در سال ۱۹۶۵ بود. مشغولیت‌های فلسفی اصلی دامت منطق، زبان و ریاضیات بود. وی در مورد نوشته‌های ریاضی‌دان آلمانی قرن نوزدهم، گوتلوب فرگه، مرجع محسوب می‌شد. فرگه تلاش می‌کرد ثابت کند که منطق صوری می ...

                                               

آرتور دانتو

آرتور دانتو) فیلسوف، استاد دانشگاه و نویسنده اهل ایالات متحده آمریکا بود. وی همچنین برندهٔ جوایزی همچون کمک‌هزینه گوگنهایم شده‌است.

                                               

دبلیو. کی. سی. گاتری

ویلیام کیت چمبرز گاتری) ، محقق کلاسیک اهل اسکاتلند بود. او برای اثر مهم‌اش، تاریخ فلسفه یونان، که در شش مجلد و بین سال‌های ۱۹۶۲ تا زمان مرگش منتشر شدند، مشهور است. او بین سال‌های ۱۹۵۲ تا ۱۹۷۳، دارنده کرسی استاد لورنس فلسفه باستان در دانشگاه کمبری ...

                                               

رمی براگ

رمی براگ متولد ۸ سپتامبر ۱۹۴۷، استاد فلسفه و مورخ فرانسوی اندیشه اسلامی، مسیحی و یهودی قرون وسطی می‌باشد و در دانشگاه پاریس ۱ و دانشگاه مونیخ به تدریس می‌پردازد.

                                               

محمد بن جریر طبری

ابوجعفر محمد بن جریر بن یزید بن کثیر بن غالب طبری مشهور به جریر طبری همه‌چیزدان، مورخ، مفسر و فیلسوف ایرانی، مؤلف کتاب تاریخ طبری مشهور به پدر علم و تاریخ و تفسیر است.

                                               

کارل بورمان

کارل بورمان ، مورخ فلسفه اهل آلمان بود. او مدرک دکترای خود را در سال ۱۹۵۵ میلادی با نگارش پایان‌نامه‌ای در شرح و توضیح تفسیر هری ولفسون از لوگوس فیلون اسکندرانی کسب نمود. وی نایل به کسب درجه استاد ممتازی استاد تمامی فلسفه در دانشگاه کلن شد. حوزه ...

                                               

ارنست کاسیرر

اِرْنْسْت کاسیرِر فیلسوف نوکانتی آلمانی و تاریخ‌نگار فلسفهٔ غرب بود. او از شاگردان گئورگ زیمل و هرمان کوهن و استاد فیلسوفانی چون لئو اشتراوس و هانری کربن بود.

                                               

الکساندر کویره

الکساندر کویره یا الکساندر کوارِی ، فیلسوف فرانسوی زادهٔ روسیه بود. آثار او عمدتاً در حوزهٔ تاریخ و فلسفه علم است.

                                               

مانوئل کورادو

مانوئل کورادو متفکر و فیلسوف پرتغالی است که در اخلاق زیستی، فلسفه ذهن و تاریخچه ایده‌ها تخصص دارد. او در حوزه‌هایی به شرح ذیل فعالیت داشته‌است: تاریخچه تفکر ایده یک زبان جهانی و ایده ترجمه ماشین یا ترجمه خودکار، مشکل آگاهی انسان و ارتباط آن با مغ ...

                                               

آیریس مرداک

آیریس مرداک رمان‌نویس و فیلسوف بریتانیایی بود که به واسطهٔ رمان‌هایش دربارهٔ خیر و شر، اخلاق، روابط جنسی و قدرت ذهن ناخودآگاه شناخته‌شده‌است. او دانش‌آموختهٔ فلسفه از دانشگاه آکسفورد بود.

                                               

نایجل واربرتون

پرسش از هنر، نایجل واربرتون، مرتضی عابدینی فرد مترجم، تهران: ققنوس الفبای فلسفه، نایجل واربرتون، مسعود علیا مترجم، تهران: ققنوس فلسفه پایه، نایجل واربرتون، پرویز بابایی مترجم، تهران: آزاد مهر اندیشیدن، فرهنگ کوچک سنجشگرانه‌اندیشی، محمد مهدی خسروا ...

                                               

ایدئالیسم

ایدئالیسم یا آرمان‌گرایی یا مینوگروی نام مجموعه‌ای از دیدگاه‌های فلسفی با این مدّعاست که ایده‌ها موضوع حقیقی معرفت هستند؛ ایده‌ها بر اشیا مقدم‌اند و این ایده‌ها هستند که امکانِ بودن را برای اشیا فراهم می‌کنند. بر مبنای این دیدگاه، ایده‌ها، هم از ...

                                               

تجربه‌گرایی

تجربه‌گرایی یا آروین‌گرایی یکی از گرایش‌های اصلی در معرفت‌شناسی و نقطهٔ مقابل خرد‌گرایی است. بر اساس این دیدگاه همهٔ معرفتهای بشری مستقیم یا غیرمستقیم برآمده از تجربه است. تجربه از منظر این دیدگاه نه فقط ادراک حسی بلکه دریافتهایی مانند حافظه یا گ ...

                                               

تومیسم

تومیست‌ها ، طرفداران توماس آکویناس هستند. نوشته‌های توماس آکویناس یا توماس قدیس یا توماس داکوین ۱۲۷۴–۱۲۲۵میلادی را می‌توان نقطه‌عطفی در گذار تمدن غربی از اندیشه دوران باستان یونان و روم قدیم به دنیای مدرن دانست. او در راس دیگر دومینیکن‌های قرن سی ...

                                               

خداناباوری

خداناباوری ، بی‌خدایی یا آتئیسم ، در جامع‌ترین معنا، فقدان باور به وجود خدا یا خدایان است. خداناباوری در معنایی کم‌تر جامع، رد کردن این اعتقاد است که خدایی وجود دارد. در معنایی حتی محدودتر، خداناباوری، به‌طور مشخص این موضع است که هیچ خدایی وجود ن ...

                                               

شک‌گرایی فلسفی

شک‌گرایی فلسفی یک مکتب فکری فلسفی و همچنین یک روش است که فرهنگ‌ها و روش‌های مختلف را دربرمی‌گیرد. بسیاری شک‌گرایان سیستم‌های معنایی زمان خود را به پرسش می‌گیرند، که غالباً موجب ابهام و شک می‌شود. این شک‌گرایی می‌تواند از ناباوری به راه حل‌های معا ...

                                               

شیطان‌گرایی لاویایی

شیطان‌گرایی یا شیطان‌پرستی لاویایی یک مکتب فلسفی یا دین است که در سال ۱۹۶۶، به دست پژوهشگر علوم غیبی و نویسنده آمریکایی انتان لاوی ، بنیان گذاشته شد. پژوهشگران دینی، این دین را به عنوان یک جنبش نوپدید دینی، طبقه‌بندی کرده و آن را شکلی از باطن‌گرا ...

                                               

عینیت‌گرایی (آین رند)

عینیت‌گرایی فلسفه‌ای ایجادشده توسط فیلسوف و رمان‌نویس روسی-آمریکایی آین رند است. اصول مرکزی عینیت‌گرایی این است که: تنها نظام اجتماعی منطبق بر این اخلاقیات، احترام کامل به حقوق فردی از طریق سرمایه‌داری لسه فر است. دانش عینی از ادراک، از طریق فرای ...

                                               

فلسفه تحلیلی

فلسفهٔ تحلیلی مکتبی فلسفی است که در آغاز قرن بیستم در کشورهای انگلیسی‌زبان تبدیل به مکتب غالب شد. امروزه در بریتانیا، ایالات متحده، کانادا، استرالیا، نیوزیلند و اسکاندیناوی بیش‌تر دپارتمان‌های دانشگاهی فلسفه خود را به عنوان دپارتمان‌های "فلسفهٔ ت ...

                                               

فلسفه قاره‌ای

فلسفه قاره‌ای ، در کاربرد معاصر، به مجموعه‌ای از سنت‌ها در فلسفهٔ سده‌های ۱۹ و ۲۰ میلادی در قارهٔ اروپا گفته می‌شود. این عبارت، نخستین بار، در نیمهٔ دوم سدهٔ ۲۰ میلادی، به منظور اشاره به حوزهٔ اندیشمندان و سنت‌های خارج از جنبش تحلیلی به کار رفت. ...

                                               

ماده‌باوری

ماده‌گرایی ، ماده‌باوری یا ماتریالیسم ، به دیدگاهی گفته می‌شود که می‌گوید هر آنچه در هستی وجود دارد ماده یا انرژی است و همهٔ چیزها از ماده تشکیل شده‌اند و همهٔ پدیده‌ها نتیجهٔ برهم‌کنش‌های مادی است. به عبارت دیگر، ماده تنها چیز است و واقعیت عملاً ...

                                               

مکتب سنت‌گرایی

مکتب سنت‌گرایی ، رویکردی در فلسفه معاصر است که نسبت به مدرنیته و فلسفه جدید در غرب موضعی بشدت انتقادی دارد و خواهان احیای دانش و خرد در معنای قدسی است. باور بنیادین و مرکزی در این مکتب اعتقاد به خرد جاویدان می‌باشد که مبنی بر حضور یک حقیقت فراطبی ...

                                               

هدونیسم

لذت‌گرایی یا هدونیسم ، مکتبی فلسفی است که یافتن لذت و شادی جویی را هدف و ارزش غایی، و مهمترین پیشهٔ انسان می‌داند. واژهٔ هدونیسم از واژهٔ یونانی هدونی به معنای شهوت ، گرفته شده‌است. هدونیسم یعنی فلسفه لذّت‌طلبی، عشرت‌طلبی و خوشگذرانی. پیروان این ...

                                               

ال (خدا)

اِل یا ایل یک کلمه سامی شمال غربی به معنای "خداً یا "الهه" است، که به هر کدام از چندین خدای خاور نزدیک باستان اشاره دارد. یک هجی نادرتر، "ila"، است که نشان دهنده شکل گزاره‌ای آن در اکدی قدیم و در آموری است. این کلمه مشتق شده از کلمه دوحرفی کهن و ...

                                               

الحمد لله

الحمد لله عبارتی اسلامی است به زبان عربی که به معنا "ستايش خدا" و "سپاس مخصوص خداست" می‌باشد. استفاده از آن بین مسلمانان و همچنین عرب زبانان مسیحی و یهودی مرسوم است هرچند غالباً مسلمانان به دلیل مرکزیت این عبارت خاص درون متون قرآن و احادیث محمد پ ...

                                               

الله

الله در زبان عربی به معنی خداوند در زبان فارسی است. مسلمانان الله را تنها خدای عالم می‌دانند. این کلمه توسط عرب‌زبانان مسیحی و یهودی نیز در اشاره به خدا به کار می‌رود؛ ولی در مغرب‌زمین، این کلمه به علت استفادهٔ مسلمانان از آن شهرت یافته‌است. هرچن ...

                                               

انسان کامل

انسان کامل یک آرمان است که رسیدن به آن به عنوان هدفی برای انسان در نظر گرفته شده‌است. انسان کامل مضمونی است که در دیدگاه‌های فلسفی، عرفانی و تصوفی از اهمیت برخوردار است. گستردگی نظریات مختلف در این‌باره مانع از تعریفی جامع برای انسان کامل شده‌است ...

                                               

انکی (خدای سومری)

اِنْیکی از خدایان سومر بود که بعدها در تمدن‌های اکدی و بابل باستان ائا یا ئه آ نام گرفت. او در اصل خدای حامی شهر اریدو بود، اما به مرور زمان در سایر فرهنگ‌های بین‌النهرین باستان و در میان کنعانیان و هیتی‌ها و هوری‌ها نیز نفوذ کرد. او خدای صنایع د ...

                                               

اودین

اُودین وُدان ژرمن‌ها و وُدِنِ در انگلیسی باستان و انگلوساکسون‌ها، سرکردهٔ ایزدان آسیر در اساطیر اسکاندیناوی و ژرمن‌ها است. او فرزند بور و بستلا می‌باشد دو برادر به نام‌های ویلی و وه دارد. او همچنین آلفادر "Alfödr" به معنی "پدر همگان" نامیده می‌شو ...

                                               

اهورامزدا

اَهورامَزدا نامِ آفریدگارِ نِکویی‌ها و دادار و پروردگارِ همهٔ هستی در مَزدَیَسنا است. او الوهیت و الهه آفرینش در این دین می‌باشد.

                                               

بعل

بعل نام بتی است که جوامع باستانی بسیاری در سرزمین میان‌رودان، آن را می‌پرستیدند. به ویژه کنعانیان که او را خدای باروری و حاصل‌خیزی و از مهم‌ترین خدایان پرستش‌گاه می‌دانستند. گرچه واژه بعل که یک اسم عام سامی به معنای مالک یا سرور است، می‌توانست به ...

                                               

تراخداباوری

تراخداباوری ، توسط فیلسوف پل تیلیش یا هندشناس هاینریش زیمر ابداع شد، به عنوان یک سامانه فکری یا فلسفه دینی که نه بی‌خدایی است نه خداباوری، بلکه، ماورا آنهاست. زیمر، این اصطلاح را برای سامانه خداباوری جینیسم به کار می‌برد که به شکل محدود، خداباورا ...

                                               

توکل

توکل در لغت یعنی اعتماد و تکیه کردن بر کسی و در اصطلاح یعنی اعتماد کردن به خدا و آنچه ازوست و ناامید شدن از انسان و آنچه به دست اوست. توَکّل یعنی کسی را وکیل در کار خود قرار دادن. در اسلام شخصی که بر خدا توکل کرده، کارهای خود را به خدا حواله کرده ...

                                               

خدا (واژه)

واژهٔ خدا یا خدای از فارسی میانهٔ xwadāy به‌معنی "ارباب" و "پروردگار" و آن نیز مرتبط با واژهٔ اوستایی xᵛaδāta- ‏ به‌معنی "قائم‌به‌خود" یا "آفریدهٔ خود" است. واژهٔ خدا را در گذشتهٔ ادبیات به‌صورت خداوند نیز نوشته‌اند و به‌معنی مالک و صاحب و دارنده ...

                                               

خدا را باور داریم

باور ما به خداست یا خدا را باور داریم شعار رسمی ایالات متحده است. در سال ۱۹۵۶ این عبارت با تصویب قانونی در کنگرهٔ ۸۴ام ایالات متحده رسماً به عنوان شعار ملی ایالات متحده انتخاب شد. این عبارت شعار ایالت فلوریدا نیز می‌باشد. این عبارت از سال ۱۸۶۴ بر ...

                                               

خدافراگیردانی

خدافراگیردانی ، پان‌انتئیسم یا همه‌درخدایی ، یک سیستم باورمند است با این مفهوم که خدا در تمام اجزای جهان، جریان و نفوذ دارد. در پان‌تئیسم ، اعتقاد بر این است که "خدا در همه چیز هست" ، امّا پان‌انتئیسم بر این اصل که "همه‌چیز ، خداست" استوار است. د ...

                                               

خداناباوری نو

خداناباوری نو ، بی‌خدایی نو یا آتئیسم نو ، اصطلاحی ژورنالیستی برای توصیف تفکرات ترویج شده توسط خداناباوران قرن بیست و یکم است. این رویکرد جدید، توسط منتقدان دین و تفکر دینی، توسعه یافته‌است. این جنبش، معمولاً، با تفکرات افرادی چون: ریچارد داوکینز ...

                                               

خدانامهم‌دانی

خدانامهم‌دانی ، اپاتئیسم یا بی‌خدایی عمل‌گرا ، به معنای بی‌اهمیت بودن و همچنین، بی‌تفاوت بودن، نسبت به وجود یا عدم وجودِ خداست. اپاتئیست، کسی است که به پذیرش یا ردّ وجود و یا عدم وجود خدا، علاقه‌ای ندارد. از نظر اپاتئیسم، مسئله وجود خدا در زندگی ...

                                               

دادارباوری

دادارباوری ، خدااِنگاری یا دئیسم برگرفته از واژه لاتین deus به معنای ، فلسفه‌ای است که می‌گوید خدا وجود دارد و به عنوان آفریننده و دادار، عامل خلق همه چیز است؛ دئیسم مداخله مستقیم خداوند در عملکرد جهان را رد می‌کند. دادارباوری مرتبط با فلسفه دینی ...

Free and no ads
no need to download or install

Pino - logical board game which is based on tactics and strategy. In general this is a remix of chess, checkers and corners. The game develops imagination, concentration, teaches how to solve tasks, plan their own actions and of course to think logically. It does not matter how much pieces you have, the main thing is how they are placement!

online intellectual game →